Jlavefur Jlla 2012

Copyright Jlavefur Jlla


Bernskujl fyrir 66 rum (2001) Gestur Gumundsson segir fr


r jlablai Norurslar 2001. Birt me leyfi blasins.

Afangadagskvld Gullbringu 1940. Mlverk eftir Gurnu Gumundsdttur fr Gullbringu. Af forsu jlablas 2001.

Sunnantt og hlindi sustu dagana nvember eftir heldur kalt og umhleypingasamt haust.

Gullbringukrakkarnir voru orin heldur lei hvert ru rengslunum og hvaanum sem fylgdi v jafnan egar veur hamlai tiveru, enda var etta str hpur; rettn er upp komust. Hl sunnangola fyllti au fgnui og frelsi eins og kr sem hleypt er t a vori eftir langan vetur. tihurin var rifin upp og skarinn streymdi t og dreifist. Flest fru til fjalls, gjarnan upp bjargili ar sem volgrurnar var a finna og msarrindillinn tsti og lk vi hvern sinn fingur. aan var haldi t Hraun, tyllt sr steina og gmagngin anin til a lta Hrauni taka undir og bergmla, v a var svo gaman. egar fr a birta og vi sum a rjka tk bjunum var haldi heim. Vi vorum nefnilega (eins og Gestur Bakkageri notai svo gjarnan) srasjaldan h klukkunni, en eim mun oftar verinu.

lgt - eitt af undrum veraldar?

egar jlafastan hfst var eins og andrmslofti bnum yri a heita m rafmagna, v svo margt urfti a gera. Allir voru fyrir llum. Greyin mn geti i ekki veri ti a leika ykkur? i tefji bara fyrir, v eg arf a gera svo margt, sagi mamma.

reytan og kvinn leyndu sr ekki. Vi Ragnar, sem var tveimur rum yngri en g, ltum okkur hverfa. Vi rltum gulir me skautana okkar niur Tjarnartjrn og hugsai hvor sitt. Eftir rgandi gn mean vi bundum okkur skautana rttir Ragnar r sr og segir: Mr finnst engin jl vera a koma egar mamma er svona reytt. Eg tlai a svara einhverju en datt hausinn, v eg hafi reki annan skautann ofan holu svellinu. Hvers konar hola er n etta? spuri Ragnar og hyggjurnar gleymdust snarlega. etta er lgat, segi eg og er n binn a n velsld minni n. Anda larnir gegnum essi gt? spyr Ragnar. Hlfviti ertu, segi eg drgindalega, eir anda me tlknum. N upphfust miklar bollaleggingar um au undur sem okkur fannst etta vera, en engin niurstaa fkkst. Skyldu eir Tjrn vita hvernig essi gt vera til? segir Ragnar. - egar heim Tjrn kemur hittum vi fyrir Tta, sem oftar en ekki hafi hafi leyst vel r msu sem okkur l hjarta. etta eru bara lgt, segir hann og ekki meir um a. mean vi drukkum mjlkina og boruum braui sem Tti bau okkur var eg a hugsa um hva a vri undarlegt me Tjrnunga a vita ekkert um au undur sem vru svo a segja tnftinum hj eim, en eiga a svo til a liggja ti varpa stjrnubjrtum haustkvldum me hendur undir hnakka, starandi upp stjrnur og norurljs, yljandi nfn stjarna og stjrnumerkja og veita okkur, essum bleygu, margvslegan frleik um gang himintungla, en vita svo ekki af hverju lgt stfuu.

Afng

Eitt var a jlaundirbningi heima hj okkur, sem eg held a hafi ekki veri hj rum sveitinni, en a var einijlatr sem vi gerum fyrir hver jl. Til ess a af v gti ori urfti a fara htt upp fjallshlina til a skja eininn og tti ekki tiltkuml. etta verk kom oftar en ekki hlut okkar Ragnars. essir leiangrar gtu ori hinar mestu hskaferir v stundum var fjallshlin ar sem einirinn x svo a segja ein svellglra. A heiman bjuggumst vi msum bnai, svo sem beittum hnf, sg, skflu og ekki mtti gleyma kali og snrum, v oft urftum vi a fara va yfir hrustu hjarnbreiurnar mean vi hjuggum spor snarbrattan frerann. Sem betur fr uru aldrei nein hpp, tt stundum sti tpt.

Svo egar vi komum niur r mesta brattanum slaknai spennunni hj okkur og vi frum a tala um mislegt sem varai jlahaldi heima hj okkur og rum sem vi ttumst ekkja til sveitinni. Alls kyns samanburur vi nnur heimili kom oftar en ekki upp yfirbori hj okkur, ar sem etta og hitt hlyti bara a vera miklu skemmtilegra hj okkur en rum. Hverjir hfu t.d. einijlatr og hverjir hfu Sundsklann til a baa sig , arir en vi? framhaldi af v segi eg Ragnari trnai fr v a sumt flk urfi a vo sr um skrokkinn upp r vottabala vi hin aumustu skilyri. Eg tek n upp v a hlja arna gngunni eins og auli. A hverju ertu a hlja? spyr Ragnar me undrunartn. Eg dreg vi mig svari mean eg er a kvea hvort eg eigi a segja honum fr v sem mr datt hug. N hva var a? spyr Ragnar aftur og m n merkja mikla olinmi rddinni. get eg ekki aga lengur en segi honum fr v a eg hafi komi b fyrir nokkru, ar sem konan var a baa manninn upp r vottabala. N, hva - er eitthva svo merkilegt vi a? spyr Ragnar. J, v hann var svo snjhvtur skrokkinn en hendurnar svo dkkbrnar og titeknar eins og r vru bsaar! annig msuum vi fram heimleiinni, alteknir glei yfir vel heppnari einifer.

Hvaan koma jlin?

egar afangadagur rann svo upp tti undirbningi jlahaldsins a vera a mestu loki, en a var auvita aldrei svo a eitthva vri ekki eftir. Ftkraerririnn hafi ekki brugist a essu sinni og hangikjtssuan fr grdeginum fyllti binn unasangan. Jlatr st tilbi og skreytt frammi stofu, stutt og digurt me allskyns poka og bggla utan sr eins og Stutta Stna egar sem mest var um fyrir henni bjarflandrinu. Systurnar hfu a sem srverkefni a skreyta tr og frst a alla jafnan vel r hendi, enda fengu r algjrlega a ra skreytingunni. Allt skraut bjuggu r til sjlfar og fengu jafnan miki lof fyrir. A vsu var samanburur ekki mjg mikill og krfuger eftir v. Eg minnist ess a stundum ttu yngstu systurnar ekki flta fyrir skreytingalistinni og komi gat fyrir a stugga var vi eim, svona helst til miki, v algleymi gleinnar sem athfninni fylgdi. a gat teki ansi miki ungu hjrtun a vera hafna slkum augnablikum, enda kom a sjaldan fyrir a harmi sollin augu Snjku litlu leituu sjr hj mmmu, sem hafi rtt fyrir mlt annrki alltaf tma aflgu fyrir volandi smflk.

N var fari a la afangadaginn og spennan jkst me hverri mntunni sem lei. - Hvaan og hvernig skyldu jlin koma? Hvernig verur heilagt? Slkar vangaveltur yrluust um barnsslina n ess a nokkur svr fengjust. Eg neyddist til a koma mr upp kerfi huganum ar sem eg einfaldai komu jlanna me v a segja vi sjlfan mig egar mr fannst rtta stundin runnin upp: - N setjast au Digrahnjkinn, hoppa aan niur Efri-bunkann og svo ann Neri, san stall af stalli alveg niur a tngiringu og er ori heilagt, biin enda og jlin komin.

Gngum vi kringum

a tti sjlfsagt a bora klukkan sex til a lengja kvldi sem mest. Allir hfu kltt sig sem best eir mttu og nutu matarins hljltri glei mia vi allan Gullbringuhvaann sem maur var neitanlega vanari. Svarta Hiltlersskeggi pabba fr hi besta vi hvta skyrtuna og manni fannst hann allt a v framandlegur me stra vindilinn, sem hann treindi sr a kveikja ar til eftir matinn. Klfssteikin afangadagskvld var reyndar ekki mjg vinsl af llum, en svo kom blessu stspan. ttu rjpur hvunndagsmatur og v ekki spennandi. jladag og annan jlum var venjulega hangikjt en rija boruu eir sem vildu signa su. Smjttuu eir gjarnan og umluu eitthva ttina hva a vri n gott a f fisk eftir allt ketti. Vi hin, essi sem vorum mijum aldri, .e.svona sex til tlf ra, frum lkt a og beljurnar fjsinu egar eim var gefi a sem r vildu ekki, en hnusuu r gjarnan t lofti me heimspekilegri r eins og r vru a segja: etta er ekki einu sinni mannamatur, hva fyrir okkur!

a kom sjaldan fyrir a Haraldur, elsti bririnn, birtist eldhsdyrunum egar vi vorum byrju a bora afangadagskvld, en hann var vi rafvirkjastrf Akureyri. Ekki minnkai glein bnum vi komu hans, v bi var a okkur fannst hann afar skemmtilegur og svo ekki sur hitt, a hann gaf okkur oftast einhverjar jlagjafir, svo framarlega sem hann hafi nokkur tk . Eftir a vi hfum bora var kveikt jlatrnu sem n st eins og reyjufullt og bei fremri bastofunni eftir v a vi tkjumst hendur, gengjum kringum a og hfum jlasnginn. Samkennd og mikil helgi gagntk okkur n arna vi tr. Sngurinn mai og fyllti bastofuna, hver slmurinn eftir annan var sunginn og hjarta mnu akkai eg rarni Tjrn fyrir hva hann hafi kennt okkur marga slma linum vetrum, fleiri hafi vissulega komi ar a. g man enn tfrana fr flkti kertaljsanna, sem mynduu lsanlegar hreyfimyndir bastofuiljunum me skuggunum af okkur egar vi gengum kringum tr.

Er sngurinn hljnai var loksins fari a kkja jlagjafirnar, ef um arar var a ra en einhvers konar ft sem maur hafi vsast egar klst. Yfirleitt var tluvert um bkur og sm leikfng og gtu n flestir sni sr a eigin hugarefnum. - egar kertin voru langt komin a brenna upp birtist mamma bastofudyrunum, oftast me eitthvert ggti. Hvlkt stolt og hvlk glei skein r sjnu hennar egar hn leit yfir hpinn sinn - v gleymi g aldrei. Hn hafi eftir allt saman greinilega hloti einhverja sm umbun alls erfiis sns.

Jlamessa Tjarnarkirkju

jladaginn var svo oftast fari Tjarnarkirkju, ar sem sra Stefn Snvarr predikai. Mr fannst a fremur fallegur prestur sem talai me miklum helgibl, en heldur leiigjarnt a hann skyldi alltaf segja okkur smu sguna, sem maur lri auvita strax og byrjai svona: - a bar vi um essar mundir_ Mr var starsnt, eins og sjlfsagt fleirum, skemmtilegan vana sem hann hafi tileinka sr og flst v a mean hann flutti rur snar, sem mr fannst hann gera me slkum hta- og glsibrag a betur yri ekki gert, ruggai hann sr aftur hl og upp tbergi annig, a egar hann lyftist lokuust augun en egar hann seig niur aftur hldust augnalokin uppi svo augun opnuust, alveg takt vi hreyfinguna. Seinna lagi hann a mestu af ennan skemmtilega vana, v miur, ver eg a segja.

Sngurinn kirkjunni er mr mjg minnisstur, ar sem rarinn Tjrn og Danel Syra-Garshorni drundu svo tt og fallega a rurnar glumruu ryguum nglum gisnum gluggafgunum. Auvita kostuu essir miklu og djpu tnar sitt, v rengslin sngloftinu voru slk a egar eir bjuggu sig undir erfia frasa drgu eir svo djpt andann, a eir sem framan vi stu rstust fram orgeli svo a bifaist takt vi loftrf bassanna. Svona minnir mig a.m.k. a etta hafi veri. Tryggvi Brekkukoti tnai tenorinn trt og mjtt en Diddurnar, Mjurnar og Nbburnar su um hu og ljfu tnana. Af kvenrddum var jafnan miki rval og kom a sr vel, v konur stu yfirleitt mun styttra vi krnum en karlarnir.

Svo egar komi var heim r kirkjunni var ess ekki langt a ba a skkulai og kkurnar fru a renna niur urfandi hlsa. Og mean vi drukkum og boruum dvnuu einhvers staar innra me manni sustu marnir fr kirkjusngnum. eir hafa ekki enn n a deyja alveg t. etta voru mn fyrstu kynni af krsng og tel eg mig mikinn heppnismann a eiga minningar fr essum tma um etta gta sngflk sem bj mig t lfi me essar minningar.

Jlaminningar ea frsagnir af Jlavef Jlla

Englahr

Jl Kons

Jl hj Gunnri

Jlin fyrri  daga

Jlaminningar fr Tjrn

Jlaminningar fr Vllum

Rotaur   fjsi jlantt.

Epli og snjr llum bnum

Jlaminningar fr Gullbringu

Jlaminningar r Dalvkurbygg

Jlafrsagnir fr ykkur - Sendu na !

 Jlaundirbningur og jlahald rum ur

TIL BAKA

 

 Júlíus Júlíusson - . Jlavefur Jlla 2002 - 2003 - 2004 - 2005 - 2006 - 2007 - 2008 - 2009 - 2010 - 2011 - 2012

Pstur